Wat zijn de voordelen van een mantelzorgwoning?

Je ouders of een ander familielid zo lang mogelijk zelfstandig thuis laten wonen. Voor veel mensen is dat een belangrijke wens. Nu het aantal ouderen groeit en de druk op de zorg toeneemt, wordt het steeds belangrijker om na te denken over passende woonoplossingen.

Een mantelzorgwoning als oplossing

Een mantelzorgwoning kan daarbij uitkomst bieden. Je woont dicht bij elkaar, zonder dat degene die zorg nodig heeft zijn of haar zelfstandigheid volledig verliest. Maar wat is een mantelzorgwoning precies? Wat zijn de voordelen? En waar moet je rekening mee houden als je een zorgwoning in de tuin wilt realiseren? In dit artikel lees je alles wat je moet weten.

Wat is een mantelzorgwoning?

Een mantelzorgwoning is een zelfstandige woonruimte op hetzelfde perceel als een bestaande woning. Hier woont degene die zorg nodig heeft óf juist de mantelzorger. Zo is hulp altijd dichtbij, terwijl iedereen zoveel mogelijk zijn eigen privacy behoudt.

Een mantelzorgwoning kan op verschillende manieren worden gerealiseerd, bijvoorbeeld als:
- Een losse prefab mantelzorgunit in de tuin;
- Een aanbouw of uitbouw aan de woning;
- Een verbouwde garage of schuur;
- Een aangepaste verdieping of afgescheiden woonruimte in de bestaande woning.

Steeds meer mensen kiezen voor een zorgwoning in de tuin, omdat deze relatief snel geplaatst kan worden en vaak minder ingrijpend is dan een grote verbouwing.

Mantelzorg: wat is dat eigenlijk?

Voordat je kiest voor een mantelzorgwoning, is het goed om stil te staan bij de betekenis van mantelzorg. Mantelzorg is de langdurige en onbetaalde zorg die je geeft aan iemand uit je directe omgeving, bijvoorbeeld een ouder, partner, broer, zus of vriend.

Je bent mantelzorger als je regelmatig helpt met bijvoorbeeld:
- boodschappen doen;
- huishoudelijke hulp;
- koken;
- vervoer naar afspraken;
- persoonlijke verzorging;
- administratie;
- gezelschap en een luisterend oor.

Vaak groeit iemand stap voor stap in de rol van mantelzorger. Een boodschap doen wordt hulp bij het huishouden, daarna komen er steeds meer zorgtaken bij. Steeds meer mensen kiezen ervoor om mantelzorger te worden voor hun ouders, omdat zij hen graag zo lang mogelijk zelfstandig willen laten wonen.

De voordelen van een mantelzorgwoning

Een mantelzorgwoning biedt voordelen voor zowel degene die zorg ontvangt als voor de mantelzorger.

Je dierbare kan langer zelfstandig wonen
Voor veel ouderen is verhuizen naar een verzorgingshuis een grote stap. Met een mantelzorgwoning kan iemand vaak langer in een vertrouwde omgeving blijven wonen, met de zekerheid dat hulp dichtbij is wanneer dat nodig is.

Zorg is altijd dichtbij
Woon je naast elkaar, dan stap je gemakkelijk even binnen. Je hoeft niet eerst de auto te pakken om medicijnen langs te brengen, een maaltijd klaar te zetten of ergens mee te helpen. Ook voor onverwachte situaties geeft dit veel rust.

Meer veiligheid
Veel ouderen wonen in een huis dat niet meer aansluit bij hun situatie. Denk aan steile trappen, smalle doorgangen of een badkamer zonder hulpmiddelen. Een mantelzorgwoning richt je volledig in op de behoeften van de bewoner. Daardoor wordt de kans op ongelukken kleiner en blijft zelfstandig wonen langer mogelijk.

Zelfstandigheid én privacy blijven behouden
Hoewel je dicht bij elkaar woont, heeft iedereen een eigen woning. Dat zorgt voor een gezonde balans tussen hulp bieden en een eigen leven houden.

Minder afhankelijk van wachtlijsten
Seniorenwoningen en zorgappartementen kennen vaak lange wachttijden. Een mantelzorgwoning kan een passend alternatief zijn wanneer snel een veilige woonoplossing nodig is.

Meer tijd voor elkaar
Doordat reistijd wegvalt, houd je meer tijd over voor de momenten die er echt toe doen. Niet alleen om zorg te verlenen, maar juist ook om samen koffie te drinken, een wandeling te maken of gezellig te eten.

Een mantelzorgwoning bouwen: waar moet je op letten?

Een mantelzorgwoning vraagt om een goede voorbereiding. Denk niet alleen aan de bouw, maar ook aan de dagelijkse praktijk.

Bouwtechnische aandachtspunten
Let onder andere op:
- de beschikbare ruimte op het perceel;
- de aansluiting op water, elektra en riolering;
- isolatie en ventilatie;voldoende daglicht;
- eventuele vergunningen en de geldende regelgeving binnen jouw gemeente.

Maak de woning toekomstbestendig
Richt de woning meteen zo praktisch mogelijk in. Denk bijvoorbeeld aan:
- geen drempels;
- brede deuren voor een rolstoel of rollator;
- een gelijkvloerse indeling;
- een ruime badkamer;
- antislipvloeren;
- stevige wandbeugels;
- voldoende verlichting;
- een slaapkamer en badkamer op dezelfde verdieping;een personenalarm of slimme alarmering.

Hoe beter de woning aansluit op toekomstige zorgbehoeften, hoe langer iemand er prettig kan blijven wonen!

Wat kost een mantelzorgwoning en zijn er subsidies?

Een mantelzorgwoning is een investering. De uiteindelijke kosten hangen af van het type woning, de grootte en de gekozen voorzieningen. De prijzen van een mantelzorgwoning lopen daarom sterk uiteen.

Financiële regelingen en subsidies
Soms kun je gebruikmaken van subsidies, leningen of andere regelingen. Zo is er in de gemeente Goeree-Overflakkee de Blijverslening. Ook biedt de Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning) in sommige situaties ondersteuning. Welke mogelijkheden er zijn, verschilt per gemeente. Informeer daarom altijd bij jouw gemeente of het lokale Wmo-loket.

Kosten op de lange termijn
Een mantelzorgwoning vraagt om een investering, maar kan ook kosten besparen. Denk aan minder reiskosten, minder woningaanpassingen en het langer uitstellen van een verhuizing naar een zorginstelling.

Samen zorgen begint met goede voorbereiding

Of je nu nadenkt over mantelzorg voor je moeder, je vader of beide ouders: een mantelzorgwoning kan veel rust geven. Je woont dicht bij elkaar, biedt sneller hulp wanneer dat nodig is en helpt je dierbare om zo lang mogelijk zelfstandig te blijven wonen.

Bespreek de keuze voor een mantelzorgwoning goed met elkaar. Kijk niet alleen naar de wensen van degene die zorg nodig heeft, maar ook naar wat jij en andere familieleden kunnen en willen betekenen. Door de zorgtaken samen te bespreken en te verdelen, voorkom je dat alles op één persoon terechtkomt.

Ook contact met andere mantelzorgers kan helpen. Bij het Mantelzorgcafé van Stichting ZIJN kun je ervaringen delen, herkenning vinden en elkaar ondersteunen.

Wil je je verder verdiepen of inspiratie opdoen? Bekijk dan eens deze lokale initiatieven:
- Mijn Huis Op Maat: informatie en inspiratie om na te denken over wonen, nu en later.
- Slim Langer Thuis wonen: ontdek handige hulpmiddelen voor in huis
- Wegwijzer voor mantelzorgers: ABC Wegwijzer voor mantelzorgers/cliënten/naasten

Veelgestelde vragen over mantelzorgwoningen

Wat kost een mantelzorgwoning?
+

De mantelzorgwoning prijzen verschillen sterk. De uiteindelijke kosten hangen onder andere af van het formaat, de afwerking, het type woning en eventuele aanpassingen. Een eenvoudige prefab mantelzorgunit is doorgaans goedkoper dan een volledig op maat gemaakte aanbouw.

Kan ik een zorgwoning in mijn tuin plaatsen?
+

Dat hangt af van de regels binnen jouw gemeente en de situatie op jouw perceel. Neem daarom altijd vooraf contact op met jouw gemeente om te controleren welke mogelijkheden er zijn.

Is een mantelzorgwoning tijdelijk?
+

In veel gevallen wel. Een mantelzorgwoning is bedoeld zolang er sprake is van een mantelzorgsituatie. De precieze regels verschillen per gemeente.

Kan ik een mantelzorgwoning gebruiken voor mijn ouders?
+

Ja. Veel mensen kiezen voor een mantelzorgwoning voor hun ouders, zodat zij langer zelfstandig kunnen wonen en hulp altijd dichtbij is.

Waar kan ik terecht voor hulp als mantelzorger?
+

Je kunt contact opnemen met het lokale steunpunt mantelzorg of de welzijnsorganisatie in jouw gemeente. Ook Stichting ZIJN biedt ondersteuning aan mantelzorgers. Zo kun je bij het Mantelzorgcafé terecht voor ontmoeting, herkenning en het delen van ervaringen met andere mantelzorgers.

De kracht van samenwerking:

Bijdragen aan ons initiatief?